Planetariumkamer

De Planetariumkamer is waar het allemaal 'om draait' in het Eise Eisinga Planetarium. Het model van de zon met de 6 planeten die eromheen draaien, werkt nog steeds. Daarmee is het het oudste werkende planetarium ter wereld. Bij uw bezoek krijgt u uitleg in de Planetariumkamer. Deze uitleg duurt ongeveer 15 minuten. De rest van het museum, waaronder het raderwerk, kunt u op eigen gelegenheid ontdekken.

Vaste exposities

Andere vaste onderdelen van het museum zijn de voormalige wolkammerij van Eisinga en een uitgebreide verzameling historische astronomische instrumenten. Ook de moderne sterrenkunde is vertegenwoordigd. In de filmzaal zijn doorlopend documentaires te zien. Beleef hoe Eisinga woonde in het historische woonhuis en blader digitaal door de prachtige wiskundige en astronomische handschriften van Eisinga! Sinds 2016 is de interactieve vaste expositie ‘De Ruimte’ te bezichtigen.

Tijdelijke exposities

Er worden regelmatig wisselende exposities georganiseerd rond actuele onderwerpen betreffende het Planetarium of sterrenkunde in het algemeen.


250 jaar Eise Eisinga in Franeker

Van ‘Oranje Boven’ tot Zwarte Gaten

2018 is een bijzonder jaar voor het Planetarium. Het is niet alleen een jaar vol Friese cultuur, maar het is ook 250 jaar geleden dat Eise in 1768 samen met zijn vrouw Pietje naar Franeker verhuisde om zijn eigen wolkammerij te beginnen. In hetzelfde huis waar hij zes jaar later zou beginnen aan zijn Planetarium. En in 1818, precies 200 jaar geleden, kwam Koning Willem I naar Franeker om het huzarenstukje te bewonderen.

In de afgelopen 250 jaar is er ook op sterrenkundig gebied veel gebeurd.
Toen Eisinga zijn Planetarium bouwde was Saturnus de verst bekende planeet. Sindsdien zijn er niet alleen meer planeten ontdekt in ons zonnestelsel, maar ook duizenden planeten bij andere sterren. En dit jaar gaat de ruimtetelescoop Tess op zoek naar planeten waarop leven kan bestaan. Bestaat er een zusje van de aarde?

Legde Eise nog in zijn woonkamer aan de hand van zijn Planetarium uit dat de maan om de aarde draait door de zwaartekracht, sterrenkundige Stephen Hawking leerde ons veel over de aard van zwarte gaten. Hier is de zwaartekracht zo sterk dat zelfs het licht, met een snelheid van 300.000 km per seconde, niet kan ontsnappen.
Dit is maar een van de vele ontdekkingen van de afgelopen tijd. In de tentoonstelling ‘Van Oranje Boven tot Zwarte gaten’ tonen we de iconische momenten voor het planetarium en de ontdekkingen in ons heelal in de afgelopen 250 jaar.

Stichting Vrienden van het Planetarium

De Stichting Vrienden van het Planetarium zet zich in voor extra financiële middelen. Hiermee kan de stichting aankopen doen, restauraties realiseren en publiciteitsacties voeren voor het het Eise Eisinga Planetarium. Iedere bijdrage is welkom!

Word donateur!

Als donateur maakt u jaarlijks een vast bedrag over aan de stichting (minimaal € 25,-). Donateurs ontvangen:

  • een introductiegeschenk in de vorm van het boek 'Tijdloos zonnestelsel', over het Eise Eisinga Planetarium
  • minimaal éénmaal per jaar een uitnodiging voor een lezing/presentatie
  • een persoonlijke donateurskaart, waarmee u een jaar lang gratis toegang heeft tot het Planetarium

U kunt zich aanmelden door een e-mail te sturen naar info@planetarium-friesland.nl of een bericht te sturen naar onderstaand adres.

Stichting Vrienden van het Planetarium
Eise Eisingastraat 3, 8801 KE te Franeker
Bankrekeningnummer: NL19RABO0144973197

Als u zich aanmeldt door het juiste bedrag te storten, wilt u dan uw adresgegevens bij de omschrijving vermelden?

Uw aanmelding wordt zeer op prijs gesteld; giften en legaten zijn eveneens zeer welkom. Hartelijk dank!

ANBI-gegevens Stichting

Op weg naar werelderfgoed!

Al in 2010 is het Planetarium als officiële Nederlandse kandidaat op de ‘Voorlopige Lijst UNESCO Werelderfgoed’ geplaatst. Sindsdien zijn vele plannen en rapporten geschreven en beoordeeld.
De toenmalige minister van Onderwijs, Cultuur & Wetenschap Jet Bussemaker heeft eind mei 2015 de Tweede Kamer geïnformeerd over haar advies op basis van het rapport van een expertgroep. Voor het Koninklijk Eise Eisinga Planetarium noemt de expertgroep nog geen jaar van voordracht. Zij zijn van mening dat er voldoende argumenten zijn om de uitzonderlijke universele waarde van het Eisinga Planetarium aan te tonen. Wel is er meer tijd nodig om dit overtuigend te onderbouwen. In 2017 wordt deze onderbouwing opnieuw beoordeeld.

Het Planetarium gaat samen met het ministerie van OCW en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed met vertrouwen verder op de ingeslagen weg naar opname op de Werelderfgoedlijst van de UNESCO. We houden u op de hoogte.

Eise Eisingastraat 3
8801 KE Franeker
telefoon 0517 - 393 070
Vragen of opmerkingen?
info@planetarium-friesland.nl

Neem contact op